Những đột phá từ Luật Thuế Thu nhập doanh nghiệp sửa đổi (*)

ThS. Đào Thúy Hằng

(Taichinh) -
(Tài chính) Việc sửa đổi, bổ sung Luật Thuế Thu nhập doanh nghiệp được cộng đồng doanh nghiệp trong và ngoài nước đánh giá cao về tinh thần cầu thị, đổi mới, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho doanh nghiệp phát triển trong bối cảnh khó khăn. Ngày 13/8/2013, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 92/2013/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật trên…

Luật Thuế Thu nhập doanh nghiệp sửa đổi, bổ sung đã tạo sự thông thoáng trong việc mở rộng đối tượng không phải chịu thuế, giảm thuế và tháo gỡ nhiều vướng mắc cho doanh nghiệp… Những quy định sửa đổi, bổ sung của hai bộ luật đã tạo thêm nhiều thuận lợi để hỗ trợ doanh nghiệp thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh.

Đột phát trong thuế thuế thu nhập doanh nghiệp

Một trong những yêu cầu của doanh nghiệp đặc biệt là doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài được kinh doanh trong môi trường pháp luật đồng nhất, rõ ràng, minh bạch. Việc sửa đổi Luật thuế thuế thu nhập doanh nghiệp đã phát huy các ưu điểm của Luật cũ, đồng thời, khắc phục các hạn chế, tồn tại ảnh hưởng đến phát triển sản xuất - kinh doanh của doanh nghiệp.

Luật Thuế thuế thu nhập doanh nghiệp năm 1997 có thuế suất là 32%; Luật Thuế thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2003 điều chỉnh giảm từ 32% xuống 28%; Luật Thuế thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2008 tiếp tục được điều chỉnh giảm từ 28% xuống 25% áp dụng thống nhất cho các loại hình doanh nghiệp và Luật thuế thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2013, tiếp tục được giảm sâu theo lộ trình áp dụng từ 1/1/2014 từ 25% xuống 22%, từ 1/1/2016 giảm tiếp từ 22% xuống 20%. Còn thuế suất áp dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa từ 1/1/2014 giảm từ 25% xuống 20%, từ 1/1/2016 giảm tiếp từ 20% xuống 17%.

Việc giảm thuế suất thuế thuế thu nhập doanh nghiệp sẽ làm giảm nguồn thu của Ngân sách Nhà nước khoảng 20.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, phần giảm thu này sẽ tăng tương ứng phần vốn của doanh nghiệp. doanh nghiệp có thêm nguồn lực tài chính để mở rộng sản xuất kinh doanh, đồng thời giảm chi phí trả lãi tiền vay, giảm giá thành, chi phí sản xuất kinh doanh, góp phần khắc phục có khăn và nâng cao năng lực cạnh tranh, thu hút đầu tư so với các nước trong khu vực.

Việc áp dụng thuế suất riêng đối với doanh nghiệp có quy mô nhỏ và vừa là một bước đột phá của Luật Thuế thuế thu nhập doanh nghiệp sửa đổi, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Nhà nước đối với đối tượng này, tạo điều kiện cho doanh nghiệp tăng tích tụ nhiều hơn, tiếp tục mở rộng, phát triển sản xuất kinh doanh.

Việc áp dụng thuế suất riêng đối với doanh nghiệp có quy mô nhỏ và vừa là một bước đột phá của Luật Thuế thuế thu nhập doanh nghiệp sửa đổi, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Nhà nước đối với đối tượng này, tạo điều kiện cho doanh nghiệp tăng tích tụ nhiều hơn, tiếp tục mở rộng, phát triển sản xuất kinh doanh.

Để phù hợp với thực tiễn và thông lệ quốc tế, Luật quy định:

(i) bổ sung quy định về điều kiện được tính vào chi phí được trừ phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt;

(ii) nâng tỷ lệ khống chế chi phí quảng cáo, khuyến mại từ 10% lên 15% tổng chi phí, đồng thời loại bỏ một số khoản chi không mang tính chất quảng cáo, khuyến mại như chiết khấu thanh toán, chi báo biếu, báo tặng của cơ quan báo chí ra khỏi diện chi phí khống chế;

(iii) bổ sung vào diện khoản tài trợ được tính vào chi phí được trừ đối với khoản tài trợ theo chương trình của Nhà nước đối với các địa phương thuộc địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn;

(iv) bổ sung quy định về khoản chi đóng góp vào Quỹ hưu trí tự nguyện hoặc quỹ mang tính an sinh xã hội là khoản chi được trừ;

(v) bổ sung nguyên tắc xác định chi phí hợp lý của một số lĩnh vực đặc thù (ngân hàng, bảo hiểm, chứng khoán, xổ số...);

(vi) bỏ quy định về khoản chi không được trừ đối với phần chi vượt định mức tiêu hao nguyên vật liệu, năng lượng, hàng hóa do doanh nghiệp tự xây dựng và thông báo với cơ quan thuế.

Bên cạnh đó, Luật cũng quy định thêm một số lĩnh vực, ngành nghề được áp dụng thuế suất ưu đãi, như kinh doanh trong lĩnh vực xã hội hóa: dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội hóa, hoạt động xuất bản, báo chí... và ưu đãi thuế thuế thu nhập doanh nghiệp đối với đầu tư mở rộng của doanh nghiệp. Những quy định này phần nào đáp ứng được kỳ vọng của doanh nghiệp có thêm nguồn vốn để đầu tư lắp đặt dây chuyền sản xuất mới, mở rộng quy mô sản xuất, đổi mới công nghệ sản xuất - kinh doanh...

Những thay đổi căn bản

Chính phủ quy định, áp dụng thuế suất 20% đối với doanh nghiệp có tổng doanh thu năm không quá 20 tỷ đồng. Theo đó, doanh nghiệp được thành lập theo quy định của pháp luật Việt Nam, kể cả hợp tác xã, đơn vị sự nghiệp có thu có tổng doanh thu năm không quá 20 tỷ đồng được áp dụng thuế suất 20% kể từ ngày 1/7/2013. Tổng doanh thu năm làm căn cứ xác định doanh nghiệp thuộc đối tượng được áp dụng thuế suất 20% quy định tại khoản này là tổng doanh thu bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ của doanh nghiệp của năm trước liền kề.

Trường hợp doanh nghiệp có tổng thời gian hoạt động sản xuất kinh doanh kể từ khi thành lập đến hết kỳ tính thuế thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2012 không đủ 12 tháng hoặc kỳ tính thuế nhiều hơn 12 tháng theo quy định hoặc mới thành lập trong 6 tháng đầu năm 2013 thì doanh thu làm căn cứ xác định doanh nghiệp được áp dụng thuế suất 20% quy định tại khoản này là doanh thu bình quân tháng của năm 2012 hoặc bình quân của các tháng trong năm 2013 tính đến hết ngày 30/6/2013 không vượt quá 1,67 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, Nghị định cũng nêu rõ, thuế suất 20% nêu trên không áp dụng đối với các khoản thu nhập sau: thu nhập từ chuyển nhượng vốn, chuyển nhượng quyền góp vốn; thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản, thu nhập từ chuyển nhượng dự án đầu tư, chuyển nhượng quyền tham gia dự án đầu tư, chuyển nhượng quyền thăm dò, khai thác khoáng sản; thu nhập nhận được từ hoạt động sản xuất, kinh doanh ở ngoài Việt Nam; thu nhập từ hoạt động tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu, khí, tài nguyên quý hiếm khác và thu nhập từ hoạt động khai thác khoáng sản; thu nhập từ kinh doanh dịch vụ thuộc diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt theo quy định của Luật thuế Tiêu thụ đặc biệt.

Đối với khoản thu nhập từ đầu tư, kinh doanh nhà ở xã hội, Nghị định quy định áp dụng thuế thuế thu nhập doanh nghiệp 10%. Cụ thể, doanh nghiệp thực hiện đầu tư – kinh doanh nhà ở xã hội được áp dụng thuế suất 10% đối với phần thu nhập từ bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở xã hội phát sinh từ ngày 1/7/2013, không phụ thuộc vào thời điểm ký hợp đồng bán, cho thuê hoặc cho thuê mua nhà ở xã hội. doanh nghiệp được áp dụng ưu đãi thuế tại khoản này là doanh nghiệp thực hiện chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ và nộp thuế theo kê khai.

Thu nhập từ đầu tư – kinh doanh nhà ở xã hội được áp dụng thuế suất 10% tại khoản này là thu nhập từ việc bán, cho thuê, cho thuê mua phát sinh từ ngày 1/7/2013; trường hợp doanh nghiệp không hạch toán riêng được phần thu nhập từ bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở xã hội phát sinh từ ngày 1/7/2013 thì thu nhập được áp dụng thuế suất 10% được xác định theo tỷ lệ giữa doanh thu hoạt động bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở xã hội trên tổng doanh thu trong thời gian tương ứng của doanh nghiệp.

(*) Lược trích từ bài "Nghị định 92/2013/NĐ-CP: Cụ thể hóa những đổi mới của Luật thuế" đăng trên Tạp chí Tài chính số 9 - 2013. Tít bài do FinancePlus.vn đặt.

Bình luận

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • tối đa 150 từ
  • tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục