VN-Index
HNX-Index
Nasdaq
USD
Vàng
Giới thiệu tòa soạn Hotline: 0987 828 585
Quản lý tín dụng bán lẻ tại ngân hàng thương mại trong cuộc cách mạng công nghiệp 4.0

Các ngân hàng thương mại cần tận dụng cơ hội và có giải pháp hiệu quả thích ứng với những yêu cầu mới.

Quản lý tín dụng bán lẻ tại ngân hàng thương mại trong cuộc cách mạng công nghiệp 4.0

Tín dụng bán lẻ là một hoạt động quan trọng của các ngân hàng thương mại. Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0, hoạt động này có nhiều cơ hội phát triển nhưng cũng gặp không ít khó khăn và thử thách. Để đẩy mạnh hiệu quả hoạt động ngân hàng công tác quản lý tín dụng bán lẻ cần được chú trọng quan tâm. Các ngân hàng thương mại cần tận dụng cơ hội và có giải pháp hiệu quả thích ứng với những yêu cầu mới của Cách mạng công nghiệp 4.0.

Đặc trưng của văn hóa tổ chức trong các ngân hàng thương mại cổ phần

Sản phẩm bảo hiểm nhân thọ và phân khúc khách hàng cao cấp tại các ngân hàng thương mại

Tác động của các thành phần năng lực cạnh tranh đến kết quả hoạt động của ngân hàng thương mại

Nâng cao năng lực cạnh tranh của các ngân hàng thương mại trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh

Đặc điểm quản lý tín dụng bán lẻ tại các ngân hàng thương mại

Tín dụng bán lẻ là hình thức cung cấp tín dụng của ngân hàng cho các khách hàng cá nhân, hộ gia đình và hộ kinh doanh. Đối tượng được cung cấp các sản phẩm tín dụng bán lẻ của ngân hàng thường rất rộng, số lượng khách hàng lớn, bao gồm các cá nhân, hộ gia đình, hộ kinh doanh trong nền kinh tế nhưng giá trị các khoản vay thường có giá trị nhỏ. Tín dụng bán lẻ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và việc làm, phân bổ hiệu quả các nguồn lực tài chính, đồng thời là công cụ điều tiết kinh tế xã hội của nhà nước.

Tín dụng bán lẻ có vai trò quan trọng và là một phần không thể thiếu trong hoạt động tín dụng của các ngân hàng. Thông qua lãi suất, tín dụng ngân hàng nói chung và tín dụng bán lẻ nói riêng góp phần lưu thông tiền tệ, ổn định giá trị đồng tiền. Tín dụng bán lẻ có khả năng phân tán rủi ro do lượng khách hàng lớn, các khoản vay có giá trị nhỏ. Tuy nhiên, do các khoản cấp tín dụng bán lẻ thường nhỏ, lượng khách hàng lớn nên chi phí quản lý, chi phí hoạt động cho tín dụng bán lẻ của ngân hàng thường khá lớn, đồng thời do nhu cầu sử dụng nguồn vốn trung và dài hạn lớn nên chi phí vốn cao.

Trong tín dụng bán lẻ thìcho vay trung hạn thường có xu hướng cao do các nhu cầu vay để mua nhà ở, đất ở, mua sắm tài sản cố định, tiêu dùng… thường có tỷ trọng lớn. Bên cạnh đó, đối với tín dụng bán lẻ thìkhách hàng thường không chủ động kế hoạch về dòng tiền, các nhu cầu vay tiêu dùng thường có thời hạn trên 12 tháng.

Tín dụng bán lẻ mang lại nguồn thu nhập lớn cho ngân hàng, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro nhất cho hoạt động của ngân hàng. Do đó, quản lý tín dụng bán lẻ đóng vai trò quan trọng đặc biệt đối với sự phát triển của mỗi ngân hàng thương mại.

Quản lý tín dụng bán lẻ là quá trình tác động của ngân hàng thương mại đến hoạt động tín dụng bán lẻ nhằm đảm bảo cho hoạt động tín dụng bán lẻ đạt được mục tiêu đề ra với mức chi phí thấp nhất. Nói cách khác, để đảm bảo tính hiệu quả trong quá trình hoạt động tín dụng bán lẻ, các ngân hàng phải có một chính sách quản lý hiệu quả. Đó chính là những hoạt động được xuất phát từ nhu cầu, mục tiêu chung và hướng vào việc điều hòa các nguồn lực con người, vật chất với chi phí thấp nhất để đạt được các mục tiêu nhất định, như tối đa hóa lợi nhuận, đảm bảo khả năng thanh toán, giảm thiểu các rủi ro trong kinh doanh…

Tác động của Cách mạng công nghiệp 4.0 đến hoạt động tín dụng bán lẻ của ngân hàng

Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư (CMCN 4.0) tác động mạnh mẽ đến tất cả các ngành, nghề các lĩnh vực kinh tế - xã hội, trong đó có ngành Ngân hàng. Cuộc cách mạng này mang đến nhiều cơ hội nhưng cũng đặt ra không ít thách thức buộc các ngân hàng Việt Nam phải quan tâm.

Cơ hội từ Cách mạng công nghiệp 4.0

- CMCN 4.0 đã, đang có những tác động mạnh mẽ trong việc tăng cường ứng dụng những giải pháp kinh doanh sáng tạo và công nghệ đột phá, nhằm nâng cao năng lực quản trị, tự động hóa quy trình nghiệp vụ, phát triển các dịch vụ ngân hàng bán lẻ hiện đại, hướng tới cung cấp trải nghiệm liền mạch cho khách hàng.

- CMCN 4.0 là động lực giúp các ngân hàng trong nước phát triển, cạnh tranh với nhau và giữa các ngân hàng trong nước với các ngân hàng tiên tiến trong khu vực và trên thế giới trong điều kiện nắm bắt, thay đổi kịp thời để thích nghi với công nghệ mới, từ đó, các ngân hàng sẽ có những thay đổi cách thức của mình trong các hoạt động nói chung và quản lý tín dụng bán lẻ nói riêng để thích ứng với điều kiện mới.

- Trong bối cảnh của cuộc CMCN 4.0, mạng máy tính kết nối các thị trường tài chính trên toàn cầu thành một thị trường thống nhất và hoạt động liên tục. Điều này góp phần khắc phục được trở ngại về thời gian và không gian, tiết kiệm được chi phí, đồng thời tạo điều kiện cho các giao dịch ngân hàng quốc tế được thực hiện nhanh chóng, dễ dàng, đem lại cơ hội lớn cho các nhà kinh doanh tài chính, ngân hàng.

- CMCN 4.0 mang đến cho các ngân hàng thương mại cơ hội trong việc ứng dụng công nghệ quản trị thông minh và tự động hóa trong quy trình nghiệp vụ giúp đẩy nhanh tiến trình hướng tới mô hình chuẩn trong tương lai. Ảnh hưởng của CMCN 4.0 như internet, internet vạn vật, lưu trữ dữ liệu quy mô lớn, điện toán đám mây… giúp các ngân hàng thương mại định hình lại mô hình kinh doanh, thanh toán điện tử, quản trị… hướng tới việc xây dựng các ngân hàng kỹ thuật số thông minh trong tương lai.

- Việc xây dựng được những trung tâm dữ liệu lớn giúp cho khoa học phân tích và quản lý dữ liệu trong lĩnh vực ngân hàng ngày càng có nhiều thuận lợi nhờ đó mà việc quản lý tín dụng bán lẻ cũng trở nên dễ dàng hơn. Việc thu thập, phân tích và xử lý dữ liệu lớn sẽ tạo ra những tri thức mới, hỗ trợ việc đưa ra quyết định nhanh chóng và hiệu quả, từ đó góp phần giảm chi phí, tạo lợi thế cạnh tranh cho các ngân hàng, đặc biệt là công tác thống kê, dự báo về hoạt động tài chính ngân hàng và hoạt động tín dụng bán lẻ.

- Với sự phát triển mạnh mẽ của CMCN 4.0, các ngân hàng có nhiều cơ hội tiếp cận và mở rộng cung ứng các sản phẩm tín dụng bán lẻ phù hợp đến những người dân hiện chưa có tài khoản ở vùng sâu, vùng xa với chi phí hợp lý, góp phần đẩy mạnh phổ cập tài chính quốc gia.

- Những tiến bộ về kỹ thuật công nghệ của cuộc CMCN 4.0 góp phần thúc đẩy sự hình thành những sản phẩm dịch vụ tín dụng bán lẻ mới như ví điện tử, công nghệ thẻ chip, Mobile Banking, Internet banking… Sự ra đời của những sản phẩm dịch vụ tài chính mới này sẽ tạo thuận lợi trong việc sử dụng dịch vụ ngân hàng hiện đại và góp phần tiết kiệm được chi phí giao dịch cho người dân. Việc áp dụng công nghệ còn giúp ngân hàng đơn giản hóa các quy trình, thủ tục, giấy tờ, đồng thời tính minh bạch cũng đem lại hiệu quả cao hơn cho các hoạt động của ngân hàng nói chung và hoạt động tín dụng bán lẻ nói riêng.

- Cuộc CMCN 4.0 tác động đến nhận thức, hành động của cán bộ, nhân viên ngân hàng nói chung và những người làm công tác tín dụng bán lẻ nói riêng, đặt ra yêu cầu đối với mỗi cá nhân phải nỗ lực học tập nâng cao trình độ khoa học công nghệ, ứng dụng những tiến bộ về kỹ thuật trong công tác chuyên môn để nâng cao năng suất lao động và chất lượng công việc; đồng thời, phải thường xuyên cập nhật thông tin, những vấn đề mới để đổi mới, sáng tạo và thích ứng với những yêu cầu mới.

Thách thức đối với tín dụng bán lẻ của ngân hàng

CMCN 4.0 tạo ra nhiều cơ hội cho ngành Ngân hàng nhưng cũng đặt ra không ít khó khăn, thách thức đối với các hoạt động của ngân hàng nói chung và lĩnh vực tín dụng bán lẻ nói riêng, buộc các ngân hàng Việt Nam phải quan tâm. Một số thách thức lớn đối với hoạt động tín dụng bán lẻ của ngân hàng như sau:

- Những thách thức trong việc nâng cao lợi thế cạnh tranh, nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin đảm bảo an ninh bảo mật, đổi mới các kênh phân phối và sản phẩm dịch vụ tín dụng bán lẻ.

- Yêu cầu đối với cơ quan quản lý trong việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho các hoạt động ngân hàng nói chung và hoạt động tín dụng bán lẻ nói riêng thích ứng với bối cảnh mới.

- Các ngân hàng phải nhanh chóng chuyển đổi mô hình quản trị điều hành, mô hình kinh doanh, cấu trúc lại sản phẩm, dịch vụ thích ứng với xu hướng khách hàng thế hệ số, nền kinh số cũng như cần thiết lập khuôn khổ, cơ chế hữu hiệu trong phòng ngừa rủi ro an ninh mạng và bảo vệ bí mật thông tin khách hàng trong kỷ nguyên số.

- Các yêu cầu về số lượng, chất lượng cán bộ, nhân viên ngân hàng làm công tác tín dụng bán lẻ. Để giải quyết những hạn chế về trình độ, năng lực của cán bộ, nhân viên và sắp xếp công việc cho một số lượng công nhân viên là một bài toán không hề dễ đối với ngành Ngân hàng trong bối cảnh cuộc CMCN 4.0.

- Trong quá trình ứng dụng các kết quả của cuộc CMCN 4.0 vào hoạt động tín dụng bán lẻ của ngân hàng, yêu cầu đặt ra là phải quản lý được những thay đổi và đảm bảo rằng các dịch vụ an toàn bên cạnh việc triển khai các dịch vụ mới cho các khách hàng.

- Các ngân hàng phải đầu tư phát triển trang thiết bị để thích ứng với tiến bộ khoa học công nghệ số. Đây là công việc quan trọng, thiết yếu mang lại nhiều hiệu quả nhưng vấn đề chi phí là trở ngại mà các ngân hàng đáng quan tâm.

Giải pháp tăng cường quản lý tín dụng bán lẻ

Để nâng cao hiệu quả hoạt động của ngân hàng cần tăng cường quản lý tín dụng bán lẻ theo hướng thích ứng với điều kiện mới, cụ thể:

Thứ nhất, hoàn thiện bộ máy quản lý rủi ro tín dụng và quản lý chất lượng tín dụng bán lẻ phù hợp với thông lệ quốc tế, trong đó quan trọng nhất là hình thành bộ phận quản lý rủi ro ở hội sở chính và ở các chi nhánh.

Thứ hai, nâng cao trình độ cán bộ tín dụng bán lẻ về năng lực chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp. Nguồn nhân lực chất lượng cao là yếu tố đảm bảo cho sự thành công của việc thực hiện các biện pháp nâng cao chất lượng và hạn chế rủi ro tín dụng bán lẻ. Để có thể tạo dựng nguồn nhân lực đủ mạnh, đáp ứng được yếu cầu nhất là trong công tác nâng cao chất lượng tín dụng bán lẻ, cần tập trung giải quyết một số nhiệm vụ trọng tâm như chuẩn hóa đội ngũ cán bộ tín dụng; có chính sách đào tạo và đãi ngộ hợp lý thông qua chế độ tiền lương, tiền thưởng, chế độ đào tạo, cơ hội thăng tiến… đối với những cán bộ làm công tác tín dụng, thẩm định, nâng cao chất lượng tín dụng bán lẻ.

Thứ ba, tăng cường kiểm tra giám sát, quản lý nợ vay. Việc tăng cường kiểm tra, giám sát, quản lý nợ vay là biện pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý tín dụng bán lẻ, hạn chế rủi ro tín dụng. Để thực hiện tốt công tác này đòi hỏi tiền vay phải được chuyển trực tiếp cho đơn vị thụ hưởng. Việc giải ngân phải được thực hiện qua hệ thống thanh toán của ngân hàng; định kỳ cần phân tích, đánh giá tình hình tài chính của đối tượng vay vốn; tăng cường kiểm tra mục đích sử dụng vốn vay, tài sản đảm bảo tiền vay và tình hình sản xuất kinh doanh của khách hàng, đặc biệt là khách hàng có nợ quá hạn và lãi treo.

Thứ tư, thường xuyên phát động các phong trào thi đua nhằm động viên khuyến khích cánh bộ nhân viên hoàn thành kế hoạch kinh doanh.

Thứ năm, thực hiện ứng dụng các tiến bộ khoa học, công nghệ, đặc biệt là giải pháp ngân hàng số để phục vụ hoạt động bán lẻ của ngân hàng.

Thứ sáu, mở rộng tín dụng bán lẻ đi đôi với kiểm soát chất lượng, đảm bảo an toàn vốn; Triển khai thực hiện tốt các chương trình cho vay, gói ưu đãi lãi suất đối với khách hàng, củng cố và mở rộng cấp tín dụng đối với hộ gia đình, cá nhân thông qua tổ liên kết; Đẩy mạnh công tác tiếp thị, tìm kiếm khách hàng mới, giữ ổn định khách hàng hiện có, chọn lọc khách hàng, xác định địa dư tăng trưởng cụ thể để mở rộng tăng trưởng tín dụng có hiệu quả đẩy lùi nạn cho vay nặng lãi, giữ vững thị phần cho vay.

Tài liệu tham khảo:
1. Nguyễn Thị Hiền, Đỗ Thị Bích Hồng (2017), Tác động của Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 tới lĩnh vực tài chính - ngân hàng, Tạp chí Tài chính;
2. Nguyễn Thị Diệu Hồng, Phạm Thanh Hà, Nguyễn Thị Thành Vinh (2018), Định hướng phát triển ngành ngân hàng trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0, Tạp chí Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương;
3. Nguyễn Thị Thúy Quỳnh, Phạm Thị Thu Hiền (2019), ngành Ngân hàng Việt Nam trước tác động của cách mạng số, Tạp chí Tài chính;
4. http://thoibaonganhang.vn.

THÔNG TIN CẦN QUAN TÂM