Thận trọng trước áp lực

TRẦN KHẮC XIN

(Taichinh) - (Tài chính) Chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng năm 2013 đã được Ngân hành Nhà nước (NHNN) ấn định xuống từng ngân hàng, phần lớn xoay quanh mức từ 10% đến 12%, cá biệt có Vietinbank ở mức 13% và một vài ngân hàng thấp hơn mức 10%/năm. Dù vậy, đây vẫn là một áp lực lớn đối với toàn hệ thống trước bối cảnh kinh tế khó khăn…

Lc quan chung

Theo số liệu của NHNN, tính đến hết tháng 5, tăng trưởng tín dụng của hệ thống ngân hàng đạt mức 2,29% (tương ứng gần 80.000 tỷ đồng) so với cuối năm 2012. Trong đó, đáng chú ý, tăng trưởng tín dụng VND tăng 4,4%, cao gấp gần hai lần so với tăng trưởng tín dụng ngoại tệ là 2,6%.

Đây vẫn là mức tăng thấp, cộng với cầu nội địa yếu gây khó khăn cho quá trình phục hồi kinh tế. Tuy nhiên, nhìn vào những dấu hiệu chuyển biến của thị trường tiền tệ trong những tháng đầu năm và so sánh với những thay đổi của 6 tháng cuối năm 2012 có thể lạc quan với mức chỉ tiêu tăng trưởng 12% của năm là khả quan. Bởi cũng vào thời điểm này năm 2012, tăng trưởng tín dụng của hệ thống ngân hàng vẫn xấp xỉ mức 0%, nhưng chỉ trong sáu tháng cuối năm đã tăng 9%.

Năm nay, tốc độ tăng tính đến hết tháng 5 đạt 2,29%, cộng với những tín hiệu kinh tế hồi phục và gói tín dụng nhà ở 30.000 tỷ đồng, cùng với mặt bằng lãi suất liên tục giảm mạnh góp phần kích cầu tín dụng… sẽ là lực đẩy tăng trưởng tín dụng. Điều đặc biệt hơn là tăng trưởng tín dụng của ngân hàng 3 tháng đầu năm 2013 mới chỉ nhúc nhích 0,06% so với cuối năm 2012, song đã tăng nhanh lên đạt mức 2,29% cho hết tháng 5.

Trong bối cảnh, nư nợ cho vay nền kinh tế, hiện đang được tính bằng đơn vị triệu tỷ đồng thì mức tăng dù 1% cũng là con số hàng chục ngàn tỷ đồng. Như vậy, để đảm bảo mục tiêu tăng trưởng tín dụng 12%, tức là phải tăng thêm hàng trăm ngàn tỷ đồng. Trên thực tế, nếu phân tích kỹ con số tăng trưởng nêu trên, tín dụng bằng VND vẫn có mức tăng trưởng tương đối khả quan.

Cụ thể, tín dụng bằng VND tăng cao gấp gần hai lần so với tăng trưởng tín dụng ngoại tệ là diễn biến phù hợp với chủ trương chống đô la hóa của Chính phủ. Mặt khác, nó cũng phát đi tín hiệu bức tranh sáng về mặt cơ cấu, dần đảm bảo vị thế của VND trên lãnh thổ Việt Nam.

Tuy nhiên, về mặt lượng, còn nhiều điều phải bàn bởi đặc thù tại Việt Nam, tín dụng là nguồn vốn chủ yếu cho nền kinh tế. Vì vậy, mức tăng trưởng tín dụng có ảnh hưởng không nhỏ tới tăng trưởng chung của nền kinh tế.

KẾT QUẢ THỰC HIỆN KẾ HOẠCH TÍN DỤNG CỦA MỘT SỐ NGÂN HÀNG (Tỷ đồng)

MÃ CK

QUÝ I/2013

KH 2013

% QUÝ I/KH 2013

BID

1,515

4,720

32

STB

850

2,800

30

PVF

21

80

26

Techcombank

397

1,543

26

VCB

1,465

5,800

25

MBB

832

3,523

23

ACB

394

1,800

22

SHB

218

1,146

19

PNB

93

560

17

CTG

1,370

8,600

16

VPBank

143

1,110

13

EIB

389

3,200

12

Nguồn: TC&ĐT tổng hợp

Nhìn bức tranh kinh tế và kết quả kinh doanh quý I/2013 vừa qua của một số ngân hàng thương mại vừa hé mở cũng cho thấy sự sụt giảm khá mạnh về lợi nhuận, mà nguyên nhân chính là do tín dụng không tăng trưởng, dù nguồn vốn của ngân hàng dồi dào và lãi suất cho vay đã giảm 50% so với cùng kỳ năm trước.

Dự báo, năm 2013, ngành Ngân hàng tiếp tục đối mặt với nhiều thách thức trong bối cảnh nền kinh tế chưa mấy khởi sắc, cộng thêm yêu cầu tái cơ cấu của NHNN và Thủ tướng Chính phủ nhằm đảm bảo hoạt động an toàn của hệ thống. Đây cũng chính là vấn đề khiến các ngân hàng thận trọng và dè dặt hơn trong mục tiêu kế hoạch đề ra.

Thn trng và dè dt

Đến thời điểm này hầu hết các ngân hàng thương mại đều đã có chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng năm 2013. 13% là cá biệt cho Vietinbank, 12% áp cho nhóm cao nhất, 10% cho nhóm kế tiếp và các mức thấp hơn, thậm chí có thể không được tăng trưởng tín dụng… cũng là một sự phân biệt thứ hạng trong hệ thống.

Theo nhận định của các chuyên gia kinh tế, với mức ấn định chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng trên cho thấy NHNN đã linh hoạt hơn nhưng cũng rất thận trọng trong việc giao chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng, trong đó đã tính đến ưu tiên hơn đối với các ngân hàng thuộc diện phải tái cơ cấu.

Đến hết tháng 5, lãi suất cho vay phổ biến trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn, xuất khẩu, doanh nghiệp nhỏ và vừa ở mức 8 – 10%/năm; lĩnh vực sản xuất, kinh doanh khác ở mức 9 – 11%/năm. Một số doanh nghiệp có tình hình tài chính lành mạnh, dự án sản xuất kinh doanh hiệu quả được các ngân hàng thương mại cho vay với mức lãi suất chỉ từ 7 – 8%/năm

Theo lý giải của NHNN: “Việc giao chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng không khoanh vùng theo 4 nhóm như trước, mà căn cứ theo tình hình sức khỏe của các ngân hàng. Việc không công bố các nhóm như năm trước để tránh việc so sánh giữa các ngân hàng dẫn đến xáo trộn tiền gửi trong hệ thống”.

Chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng đã được NHNN ấn định cho từng nhóm ngân hàng song mức tăng trưởng tín dụng 12% được xem là trần chung cho các ngân hàng có sức khỏe tốt và quy mô lớn. Những cái tên được nhắc đến bao gồm Vietcombank, ACB, Eximbank, Vietinbank, Sacombank, BIDV, Techcombank, Oceanbank…

Trước đó, tại các buổi Hội nghị triển khai kế hoạch năm, nhiều ngân hàng đặt ra mục tiêu tới trên dưới 20%, thậm chí tới 30% nhưng sau đó phải điều chỉnh đồng loạt theo chỉ tiêu được giao.

Ngân hàng VietinBank đưa ra chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng và đầu tư ở khoảng 15 - 20%, nhưng sau khi có văn bản NHNN giao, chỉ tiêu tăng tín dụng chỉ còn là 13%, cho dù đây vẫn là một ngoại lệ hiếm hoi so với “trần” 12% của các ngân hàng khác. Tại Ngân hàng Quân đội (MB), thành viên có tốc độ tăng trưởng tín dụng cao nhất trong năm 2012 (tăng khoảng 27%), hồi đầu năm đưa ra chỉ tiêu 17% song nhà điều hành giao chỉ 12%.

Tại Đại hội cổ đông ngày 25/4 vừa qua, HDBank cho biết được giao chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng 9%, DongABank cũng thông báo tương tự tại đại hội ngày 27/4. Điều này cho thấy, các ngân hàng thuộc nhóm 2 được giao chỉ tiêu 9%. Lãnh đạo của các ngân hàng này cho biết đây là chỉ tiêu được giao và bản thân họ cũng hài lòng với mức này do hoạt động tín dụng năm nay dự báo còn tiếp tục khó khăn trong khi mục tiêu xử lý nợ xấu được đặt cao hơn.

SouthernBank và ABBank trình cổ đông kế hoạch tăng trưởng tín dụng ở mức 5% cho năm nay. Tại đại hội cổ đông của SouthernBank, trả lời cổ đông về việc mục tiêu như vậy là quá thấp so với mức tăng 19,3% của năm 2013 đã dự kiến, lãnh đạo ngân hàng này lý giải, kế hoạch mà ban điều hành xây dựng là thận trọng một cách hợp lý, bởi lẽ SouthernBank sẽ tiến hành tái cấu trúc và mức 5% cũng là con số được NHNN giao cho… “Mục tiêu thận trọng như vậy, nếu thấy tình hình tốt lên thì sẽ xin NHNN nới chỉ tiêu” – Lãnh đạo một ngân hàng cho hay.

Theo đánh giá của các chuyên gia, nhìn vào tình hình thực tế của các ngân hàng hiện nay, chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng từ 10% - 12% là hợp lý. Có thể sẽ có ngân hàng không đạt được chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng như NHNN giao vì bản thân ngân hàng không dám cho vay ồ ạt và chỉ tập trung thu hồi nợ cũ. Ngay cả khi được nới cho vay với chứng khoán, bất động sản thì nhiều ngân hàng hiện vẫn dè dặt cho vay vốn.

Mặt khác, sau một thời gian dài tăng trưởng nóng, các ngân hàng thương mại đã thấm thía quả đắng rủi ro tín dụng nhưng nay, họ thận trọng, rà soát kỹ từng món vay và điều này cũng là yếu tố hạn chế tăng trưởng tín dụng.

Bài đăng trên Tài chính & Đầu tư số 6 - 2013

Bình luận

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
  • tối đa 150 từ
  • tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục